روایتی مستند از یک زندگی اثرگذار
منتقدِ اصلیِ پوزیتیویسم حقوقی و مؤلف «گرفتنِ حقوق جدی» — کسی که نشان داد نظام حقوقی جز قاعده، «اصل» هم دارد، و به همین دلیل قاضی در پروندهٔ دشوار هم اختیارِ دلبخواهی ندارد.
ادامه مطلب
فلسفهٔ حقوق، حقوق اساسی
منتقدِ اصلیِ پوزیتیویسم حقوقی و مؤلف «گرفتنِ حقوق جدی» — کسی که نشان داد نظام حقوقی جز قاعده، «اصل» هم دارد، و به همین دلیل قاضی در پروندهٔ دشوار هم اختیارِ دلبخواهی ندارد.
آغاز آشنایی با میراث رونالد دورکین: گرفتنِ حقوق جدی (Taking Rights Seriously)
منتقدِ اصلیِ پوزیتیویسم حقوقی و مؤلف «گرفتنِ حقوق جدی» — کسی که نشان داد نظام حقوقی جز قاعده، «اصل» هم دارد، و به همین دلیل قاضی در پروندهٔ دشوار هم اختیارِ دلبخواهی ندارد.
ادامه مطلب
تولد در ماساچوست
دوره فعالیت و اثرگذاری
گرفتنِ حقوق جدی (Taking Rights Seriously)
درگذشت
دورکین جانشین هارت در کرسی فلسفهٔ حقوق آکسفورد شد — و بیشترِ عمرِ فکریاش را صرفِ نقدِ او کرد. این مناظره، مهمترین گفتوگوی فلسفهٔ حقوق در سدهٔ بیستم است.
در ۱۹۳۱ در ماساچوست زاده شد و در ۲۰۱۳ درگذشت. در آکسفورد، دانشگاه نیویورک و کالج دانشگاهی لندن تدریس کرد.
پوزیتیویسم میگوید نظام حقوقی مجموعهای از قواعد است، و وقتی قاعدهای نباشد یا مبهم باشد — در «پروندهٔ دشوار» — قاضی به اختیار تصمیم میگیرد، یعنی عملاً قانونگذاری میکند.
دورکین میگوید این توصیف ناقص است. نظام حقوقی جز قاعده، اصل هم دارد — چیزهایی مثل «کسی نباید از تقلبِ خود سود ببرد». تفاوتشان در نحوهٔ عمل است: قاعده یا اعمال میشود یا نمیشود، ولی اصل وزن دارد و با اصلِ دیگر سنجیده میشود.
نتیجه: قاضیِ پروندهٔ دشوار در خلأ نیست. باید تفسیری بیابد که بهترین توجیه را برای کلِ تاریخِ حقوقیِ جامعهاش بسازد — چیزی که دورکین آن را «تمامیت» (integrity) نامید و با استعارهٔ قاضیِ آرمانیِ «هرکول» توضیح داد.
هر وکیلی که در لایحهاش به «روحِ قانون»، «قصدِ قانونگذار» یا «قاعدهٔ لاضرر» استناد میکند، دارد همان کاری را میکند که دورکین توصیف کرده: از قاعدهٔ صریح فراتر میرود، بیآنکه از حقوق خارج شود.
در حقوق ایران، جایی که قانون ساکت است، مادهٔ ۳ قانون آیین دادرسی مدنی قاضی را به «منابع معتبر اسلامی یا فتاوای معتبر و اصول حقوقی» ارجاع میدهد. آن عبارتِ «اصول حقوقی» دقیقاً همان چیزی است که دورکین دربارهٔ آن نظریه ساخت.
مسیرهای موضوعی برای ادامه مطالعه در تالار مشاهیر.