کنوانسیون - به بند 3 این ماده، عنوان جدید (a) را اضافه نمایید: (a) دستورالعمل الحاقی برای رسیدگی به حسابها. بدین ترتیب قسمتهای b,a به c,b تبدیل میشوند. مقررات ضمیمه، پس از پروتکل مربوط به امتیازات و مصونیتهای سازمان حملو نقل بینالمللی با راهآهن (otif)، پیوست میگردد. دستورالعمل الحاقی برای رسیدگی به حسابها
- ۱بازرس (حسابرس) به منظور حصول اطمینان از موارد زیر، حسابهای سازمان از جمله اسناد اعتباری و حسابهای خاص را تا جائی که ضروریبداند بررسی میکند. موارد مزبور عبارتند از: الف - صورتهای مالی با دفاتر و اسناد سازمان مطابقت داشته باشند. ب - عملیات مالی با مقررات بودجه و سایر دستورالعملهای سازمان مطابقت داشته باشد. ج - اسناد اعتباری و وجوه نقدی که به بانک یا صندوق سپرده شدهاند و دارای گواهی مسئول مربوطه سازمان میباشند، بررسی و دقیقاً محاسبه شدهباشند. د - کنترل و نظارتهای داخلی از جمله رسیدگی و کنترل صورت حسابها در حد مطلوب و کافی باشد. هـ - کلیه عناصر فعال و غیر فعال (منفی) سازمان (موجودی صندوق و پرداختها) و نیز افزایش کسریها طبق ضوابط منطقی و مطلوب، حسابرسی شده باشند.
- ۲بازرس، تنها فرد صالح برای پذیرش تمام یا قسمتی از اسناد و مدارک ارائه شده از جانب مدیر کل میباشد و عنداللزوم میتواند حتی به جزئیات کلیهاسناد مربوط به عملیات مالی و اموال رسیدگی و بازرسی نماید.
- ۳کلیه دفاتر، اسناد مالی و سایر اطلاعات مورد نیاز، همواره باید در اختیار بازرس و دسترسی وی به آنها آزاد باشد.
- ۴بازرس، نمیتواند عناوین و مواد حسابها را رد کند اما چنانچه به نظر او نقائص و اشکالاتی در جریان امور وجود داشته باشد، برای اتخاذ تدابیر لازممیتواند توجه مدیر کل را نسبت به آنها جلب نماید.
- ۵بازرس (پس از رسیدگی و حسابرسی) اسناد مربوطه را به شرح ذیل گواهی و امضاء مینماید. "این جانب صورتهای مالی سازمان را برای یک سال مالی که در تاریخ 31 دسامبر... به پایان میرسد، بازرسی نمودم." بازرسی مزبور شامل بررسیروشهای محاسبه و کنترل اسناد مالی و حسابها و سایر مواد ضروری بوده است. گواهی یاد شده بر حسب مورد: الف - اوضاع و موقعیت مالی و نتایج حاصله از فعالیتهای سازمان را در تاریخ انقضاء دوره مربوطه نشان میدهد. ب - صورتهای مالی بر اساس اصول پذیرفته شده حسابداری منظم شدهاند. ج - اصول مالی بر اساس روشهایی که در سال مالی گذشته به تصویب رسیده است انجام شده است. د - عملیات مالی طبق مقررات بودجه و آییننامههای مربوطه و سایر دستورالعملهای سازمان بوده است.
- ۶بازرس، در مورد عملیات مالی، طی گزارش خود به موارد زیر اشاره مینماید: الف - نوع و حدود بازرسی به عمل آمده. ب - عواملی که با مشخصات حسابها و یا صحت آنها مربوط میشوند. عوامل مزبور عبارتند از: 1ـ اطلاعات ضروری جهت تبیین و ارزیابی صحت حسابها. 2ـ وجوه و مبالغی که باید وصول میشده ولی در حساب منظور نشده است. 3ـ مبالغی که موجب تعهد مالی مرتب و یا مشروط برای سازمان بوده ولی محاسبه نشده و در صورتهای مالی نیامده باشد. 4ـ مخارج و هزینههایی که برای آنها اسناد و اوراق کافی تهیه نشده باشد. 5ـ آیا دفتر حسابها بنحو صحیح و آن گونه که باید، نگاهداری میشوند؟ و نیز آیا صورتهای مالی اراده شده طبق اصول کلی پذیرفته شده درحسابداری میباشند؟ ج - سایر مواردی که لازم است توجه کمیته اداری نسبت به آنها جلب شود. بعنوان مثال: 1ـ موارد تقلب یا احتمال آن. 2ـ تضییع و یا استفاده غیر صحیح از سرمایه و سایر داراییهای سازمان (حتی هنگامی که حسابهای مربوط به عملیات انجام شده به طور منظم انجامشده باشد). 3ـ مخارجی که متعاقباً هزینههای قابل ملاحظهای برای سازمان ایجاد نمایند. 4ـ هرگوهنه عیب و نقصی در سیستم کنترل دریافتها و پرداختها و اموال سازمان. 5ـ مخارج مغایر با اهداف کمیته اداری، اگرچه ناشی از انتقال مجاز (از حسابی به حساب دیگر) در چارچوب بودجه سازمان باشد. 6ـ تجاوز از اعتبارات، اگر چه در نتیجه انتقال مجاز در چارچوب بودجه باشد.
- ۷هزینههایی که با مجوز مربوط به آنها مغایرت داشته باشند. د - صحت و سقم اسناد و حسابهای مربوط به اثاثیه و اموال که پس از بررسی دفاتر صورتها تنظیم میشوند. مضافاً به آنچه گفته شد، گزارش ممکن است متضمن اطلاعاتی راجع به عملیات پولی باشد که در سال گذشته حساربرسی شده ولی در مورد آنهااطلاعات جدیدی به دست آمده است. و نیز ممکن است گزارش مطالبی را در مورد عملیاتی که در سال آتی باید انجام شود و اطلاع قبلی کمیته اداری ازآنها ضروری است، در برداشته باشد. 7ـ بازرس در هیچ مورد در گزارش خود، نباید خردهگیری و انتقاد نماید مگر اینکه مراتب را قبلاً جهت دریافت توضیحات لازم به مدیر کل اعلام کردهباشد.
- ۸بازرسی با کمیته اداری و مالی در ارتباط بوده و آنان را از بازرسیهای انجام شده آگاه میکند. ضمناً در مورد گزارش مالی مدیر کل نیز میتوانداظهارنظر نماید.
- ۹چنانچه بازرس پس از بازرسی به دلیل قانعکننده و کافی دست نیابد، باید مراتب را در گواهی و گزارش خود با ذکر علل و عوامل بررسیها و نتایجمشاهدات خود را در خصوص وضعیت مالی و فعالیتهای مربوطه و حسابهای سازمان ارائه نماید.