کارفرما مکلف است نسبت به شناسایی خطرات و ارزیابی شرایط محیط کار کارگاه های آهنگری اقدام نموده و اقدامات کنترلی مناسب را به منظور حذف مخاطرات احتمالی به عمل آورد.
کارفرما مکلف است نسبت به شناسایی خطرات و ارزیابی شرایط محیط کار کارگاه های آهنگری اقدام نموده و اقدامات کنترلی مناسب را به منظور حذف مخاطرات احتمالی به عمل آورد.
کارگران کارگاه های آهنگری باید متناسب بانوع کار و خطرات مطابق آیین نامه آموزش ایمنی کارفرمایان، کارگران و کارآموزان مصوب شورای عالی حفاظت فنی آموزش های ایمنی لازم را دیده و مدارک مربوطه در پرونده آنان ثبت و ضبط گردیده باشد.
ماشین ها و تجهیزات مورد استفاده در صنایع آهنگری باید دارای لوحه شناسایی حاوی اطلاعات و مشخصات زیر بوده و در محل قابل رویتی بر روی آنها نصب شود: الف ـ اسم و آدرس سازنده ب ـ شماره سری یا نوع دستگاه ج ـ مشخصات فنی ضروری مانند توان، طول کورس، تعداد ضربه در دقیقه، تناژ، وزن ه ـ شماره سریال و ـ سال ساخت
انجام کلیه امور نصب، راه اندازی، بهره برداری و سرویس، تعمیر و نگهداری ماشین آلات و تجهیزات آهنگری باید توسط افراد ماهر و با رعایت دستورالعمل های شرکت سازنده و الزامات قانونی انجام پذیرد.
ماشین ها و تجهیزات آهنگری باید دارای پرونده مجزا بوده و دستورالعمل ها، نتایج سرویس، تعمیر، نگهداری و بازرسی های فنی و ایمنی در آن ثبت گردد.
کارگران شاغل در صنایع آهنگری باید متناسب با نوع کار و خطرات موجود به وسایل حفاظت فردی مناسب از قبیل عینک های ایمنی و حفاظتی, گوشی ایمنی، کلاه و کفش ایمنی، دستکشع پیش بند و لباس مقاوم به حرارت و مانند آن مطابق با آیین نامه وسایل حفاظت فردی مصوب شورای عالی حفاظت فنی مجهز گردند.
مسئولیت بازرسی، تعمیر و نگهداری از ماشین آلات در کارگاه آهنگری بر عهده کارفرما بوده که شامل موارد ذیل می باشد: الف) بازدید و آزمایشات دوره ای و منظم به منظور اطمینان یافتن از ایمنی ماشین آلات که باید تاییدیه کتبی و مجوز استفاده از ماشین آلات صادر و ثبت گردد. ب) تهیه برنامه زمانبندی اجرا و ثبت بازرسی ها از حفاظ ها و ابزارهای حفاظتی که باید به صورت مکرر و منظم انجام شود و شامل تاریخ و اسامی اشخاص بازرسی کننده و شماره سریال و یا دیگر مشخصه موارد مورد بازرسی قرار گرفته، باشد. ج) آموزش به افراد جهت انجام بازرسی ها و تعمیر و نگهداری صحیح ماشین آلات و تجهیزات آهنگری.
طراحی، جانمایی، اجرای فونداسیون و نصب ماشین ها و تجهیزات آهنگری باید مطابق استانداردهای فنی و مهندسی انجام گیرد.
فنرهای ضربه گیر که در پرس و پتک های آهنگری بکار می روند باید به وسیله حفاظ های مناسب محصور شده باشند.
قطعات ماشین آلات آهنگری که در ارتفاع (بالای سر اپراتور) نصب می شوند باید به صورتی محافظت شوند که در اثر خطا یا اشکال در عملکرد, امکان سقوط آنها و ایجاد حادثه وجود نداشته باشد.
ماشین ها و تجهیزات آهنگری باید دارای سیستم های قطع کننده نیرو و قفل کننده یا از کار انداختن سیستم کنترل سیکل در شرایط عادی یا اضطراری باشند. ضمناً کنترل دستی این تجهیزات باید به سهولت قابل دسترس اپراتور باشد.
پرس ها و پتک های آهنگری باید مجهز به وسایل تک ضربه ای باشند تا پس از وارد آوردن هر ضربه عمل پدال یا اهرم فرمان را قطع کند و مانع کار پرس برای بار دوم شود.
کوبه پتک ها و پرس های آهنگری باید در مواقع تعویض قالب و یا تعمیرات، کاملا مهار و قفل شوند. بلوک ها و یا گوه های مورد استفاده برای این منظور باید دارای استحکام و سازه مناسب و مساوی یا بیشتر از مقادیر داده شده در جدول شماره ۱ باشند. جدول شماره ۱ـ استحکام و ابعاد سنبه های مورد استفاده در پتک ها و پرس ها
انبرهای مورد استفاده در آهنگری باید دارای شرایط زیر باشند: الف ـ دارای طول مناسب بوده تا از بروز خطرات احتمالی ناشی از ورود اعضا بدن به منطقه خطر و آسیب به بدن کارگر درمواقع لگد زدن جلوگیری نماید. ب ـ دسته های آن فاقد لبه های تیز باشند. ج ـ طراحی آن متناسب با ابعاد قطعه مورد جابجایی باشد..
برای خارج نمودن ضایعات حاصله مانند پلیسه های فلزی و یا پوسته های اکسیدی و یا انجام عمل روغن کاری باید از ابزارهای مناسب استفاده نمود. این ابزارها باید دارای طول کافی باشند تا کارگر بتواند به تمامی طول قالب دسترسی پیدا کند بدون اینکه دست ها و یا بازوهای وی بین قالب ها قرار گیرد.
تجهیزات و ابزارهای مربوط به نصب ایمن قالب ها (روبندها، کفشک ها و نگاهدارنده ها) باید دارای استحکام، اندازه و ابعاد مناسب باشند.
برای جلوگیری از پرتاب قطعات و ضایعات حاصله مانند پلیسه های فلزی و یا پوسته های اکسیدی و یا عدم ورود سایر کارگران به منطقه خطر باید در قسمت پشت و طرفین ماشین های پتک و پرس های آهنگری حفاظ مناسب نصب گردد. به این منظور حفاظ ها باید در یک طرف دارای پاشنه هایی باشند که بتوانند روی آنها بچرخند یا اینکه به ستون های قابل حملی که روی زمین گذارده شده تکیه داشته و یا از سقف آویزان شده باشند.
در فرایندهای مرتبط با صنایع آهنگری که دود, گاز یا بخارات تولید می شود استفاده از سیستم تهویه مناسب به منظور حذف عوامل زیان آور مذکور الزامی است.
روبندها و گوه های تنظیم قالب ها در ماشین های پتک باید فاقد زائده بوده و از مواد مناسب و مستحکمی ساخته شده باشند تا به سادگی دچار شکستگی نگردند.
ماشین پتک بخار و یا هوای فشرده باید دارای پوشش ایمنی در قسمت فوقانی سیلندر باشد تا درمواقعی که محور پتک شکسته شده و یا از جا خارج می شود به عنوان ضربه گیر، عمل نماید.
ماشین های پتک بخار و یا هوای فشرده باید مجهز به یک شیر اضطراری با عملکرد سریع باشد. محل نصب شیر باید در خط ورودی سیستم بوده و به راحتی قابل دسترسی باشد، این شیر باید در مواقعی که پتک تحت تعمیر و یا تنظیم بوده و یا قالب ها در حال تعویض می باشند، بسته و قفل شده باشد.
لوله های بخاررسان ماشین پتک درصورت لزوم باید از مجرایی که در کف کارگاه تعبیه شده عبور داده شود در غیر این صورت برای جلوگیری از تماس اشخاص با این لوله ها باید آنها را عایق کاری نمود.
سیلندرهای ماشین پتک بخار باید دارای سیستم تخلیه آب بوده و کلیه وسایل تخلیه خودکار و غیرخودکار سیلندرهای ماشین پتک بخار به فاضلاب مرتبط باشند.
در پتک های کلاچ تخته ای سقوطی ( Board drop hammer ) جهت جلوگیری از سقوط تخته های شکسته یا جدا شده باید حفاظ مناسب محصورکننده پیش بینی شود که به صورت محکم به پتک متصل شده باشد.
در پتک های کلاچ تخته ای سقوطی, مجموعه ها و اتصالات که امکان شل شدن و سقوط دارند باید به صورت محکم در جای خود نصب شده باشند و در جریان فرایند آهنگری بصورت مستمر کنترل شوند.
لوله های سیستم بخار و یا هوای فشرده در ماشین پتک باید مطابق استانداردهای معتبر بین المللی مربوطه ساخته و نصب شده باشند.
در پتک های آهنگری که گرفتن قطعه کار به زیر پتک فقط با یک دست انجام می گیرد باید برای بکارگیری دست آزاد کارگر از پیستوله های گرافیت پاش یا باد استفاده نمود.
تمامی کنترل های پایی در پتک های آهنگری مثل پدال ها، شیرها و سوئیچ ها باید دارای حفاظ مناسب و موثر بوده تا در مقابل فرامین ناخواسته یا سقوط احتمالی قطعات بر روی آنها مصون باشند. ماشین پرس آهنگری
محل قرارگیری شیرها و سوئیچ های دستی در ماشین پرس آهنگری، پرس آهنگری افقی و ماشین کله زنی و پرچ زنی و دوربری باید مشخص شده و به سادگی قابل دسترسی باشند.
در پرس مکانیکی و دوربری آهنگری در زمانی که قالب ها تعویض و یا تعمیر می گردند رعایت موارد زیر الزامی است: الف) نیروی راه انداز پرس باید قفل شده باشد. ب) چرخ طیار پرس به حالت ثابت درآمده باشد. ج) کوبه پرس باید ثابت شده باشد. برای این منظور از قطعاتی باید استفاده شود که دارای استحکامی برابر یا بیشتر از موارد مندرج در جدول شماره ۱ باشند.
در پرس هیدرولیک آهنگری در زمانی که قالب ها تعویض و یا تعمیر می گردند رعایت موارد زیر الزامی است: الف) پمپ های هیدرولیک و اجزای اعمال نیرو باید قفل شده باشند. ب) کوبه پرس باید ثابت شده باشد. برای این منظور از قطعاتی باید استفاده شود که دارای استحکامی برابر یا بیشتر از موارد مندرج در جدول شماره ۱ باشند. غلطک آهنگری
غلطک آهنگری باید در وضعیت باز (دهانه دو غلطک از هم فاصله داشته باشند) روشن گردیده و به تدریج به همدیگر نزدیک شده تا قطعه کار را به ابعاد مورد نیاز برسانند. تجهیزات گرمایی
جهت جلوگیری از بالا رفتن بیش از حد دما در کلیه تجهیزات گرمایی آهنگری باید از سیستم کنترل حفاظتی ( شامل ترموکوپل ها و ترمومترها) استفاده گردد.
برای جلوگیری از تجمع خطرناک مخلوط گازهای محترق نشده و هوا در کوره هایی با سوخت مایع و یا گاز باید اقدامات حفاظتی مناسب انجام پذیرد.
نحوه کار و تعمیر و نگهداری تمامی تجهیزات گرمایی الکتریکی و عملیات حرارتی باید بر اساس دستورالعمل سازنده انجام پذیرد.
مکان های خطرناک در مسیر حرکت مانی پولاتورهای ریل دار باید توسط سیستم حفاظتی مناسب مانند پرتوهای نوری، و یا دیگرتجهیزات مشابه تحت کنترل و حفاظت قرار گیرد.
اطاق های کنترل پیش بینی شده در نزدیکی ماشین ها و تجهیزات صنایع آهنگری باید دارای شرایط زیر باشند: الف ـ دارای دید کافی نسبت به محیط باشد. ب ـ دارای تهویه مطبوع باشد. ج ـ دارای عایق حرارتی باشد. د ـ از لحاظ صدا حفاظت شده باشد. ه ـ در صورت لزوم دارای پنجره های بازتاب حرارتی باشد. و ـ در صورت لزوم با شیشه های رنگی مخصوص برای حفاظت اپراتورها در مقابل تشعشع نور حفاظت شده باشد. ز ـ در صورت لزوم در مقابل ضربات خارجی مانند پرتاب ناشی از شکسته شدن مواد و پوسته های اکسیدی محافظت شده باشد.
در صورتی که فشار دیگ بخار اصلی کارگاه بیشتر از فشار مجاز ماشین پتک باشد باید یک دستگاه تقلیل فشار با یک سوپاپ تنظیم کننده خودکار که عمل آن به وسیله سوپاپ اطمینان تکمیل می شود روی ماشین نصب گردد.
جایگاه ها و سکوهای کار و همچنین وسایل دسترسی به آنها که برای تعمیر و نگهداری و بازدید ماشین ها و تجهیزات آهنگری استفاده می شود باید مطابق آیین نامه ایمنی کار در ارتفاع مصوب شورای عالی حفاظت فنی، ایمن سازی گردد.
در ماشین های افقی آهنگری و پرس های ضربه ای که در تولید پیچ و مهره و سایر قطعات نیز کاربرد دارند باید از یک قطعه به عنوان فیوز از جنس چدن خاکستری استفاده گردد. این قطعه بین بدنه دستگاه و ماتریس ثابت کار گذارده می شود تا در زمان اعمال فشار بیش از حد در اثر گیر کردن قطعه کار, این فیوز مستهلک گردیده و مانع بروز حوادث احتمالی شود.
به منظور جلوگیری از بروز عوارض جسمانی و حوادث احتمالی کارگرانی که در کارگاه های آهنگری اقدام به جابه جایی و حمل و نقل بار می نمایند رعایت مفاد آیین نامه های حفاظتی حمل دستی بار و وسایل حمل و نقل و جابه جا کردن مواد و اشیا در کارگاه ها، مصوبات شورای عالی حفاظت فنی، الزامی است.
حفاظ ماشین ها و تجهیزات آهنگری همواره باید در جای خود قرار گرفته باشد و پس از تعمیر و نگهداری و بازدید نیز تا بستن حفاظ ها امکان راه اندازی دستگاه ها میسر نباشد. ضمنا نصب علائم و تابلوهای هشداردهنده در این زمینه الزامی است.
نوار نقاله هایی (conveyor) که برای حمل و نقل قطعات داغ در صنایع آهنگری بکار می رود باید دارای شرایط ایمنی زیر باشد: الف ـ دارای لبه محافظ بوده تا از سقوط قطعات داغ به هنگام حرکت جلوگیری کند. ب ـ دارای تجهیزات قطع اضطراری بوده که تحت هر شرایطی بتوان حرکت دستگاه را متوقف نمود. ج ـ کلیدهای راه انداز و توقف نوار نقاله باید مجهز به حفاظ مناسب بوده تا در صورت برخورد یا تماس اتفاقی اشخاص، ماشین ها یا اجسام سنگین مانع راه اندازی آنها گردد. د ـ ابتدا و انتهای آن و همچنین وسایل انتقال نیروی دستگاه دارای حفاظ مناسب باشد. ه ـ برای پایداری آنها، تمامی پایه های آن به طور مناسب در سطح زمین مستقر گردیده و فاقد لنگی باشد.
در صنایع آهنگری که از انواع ماشین های پرس قدرتی سرد استفاده می شود رعایت مفاد آیین نامه و مقررات حفاظتی پرس ها (پرسکاری سرد فلزات) مصوب شورای عالی حفاظت فنی الزامی است.
به استـناد ماده ۸۸ قانون کار جمـهوری اسلامی ایران اشخاص حقیقی و حقوقی که به ساخت یا ورود یا عرضه ماشین ها و تجهیزات آهنگری می پردازند مکلف به رعایت موارد ایمنی و حفاظتی مناسب می باشند.
مسئولیت رعایت مقررات این آیین نامه به عهده کارفرما بوده و در صورت وقوع هر گونه حادثه به دلیل عدم توجه کارفرما به الزامات قانونی، وی مکلف به جبران خسارات وارده می باشد. این آیین نامه مشتمل بر چهار فصل و ۴۶ ماده به استناد مواد ۸۵ و ۹۱ قانون کار جمهوری اسلامی ایران در جلسه مورخ ۲۳/۸/۱۳۹۰ شورای عالی حفاظت فنی تهیه و در تاریخ ۲۸/۱۲/۱۳۹۰ به تصویب وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی رسیده است. آیین نامه مذکور جایگزین مواد ۸ الی ۲۸ آیین نامه و مقررات حفاظت در ریخته گری، آهنگری و جوشکاری که در تاریخ ۲۰/۸/۱۳۴۷ توسط شورای عالی حفاظت فنی تهیه گردیده، می باشد. وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی ـ عبدالرضا شیخ الاسلامی
دلیل ارتباطها را ببینید، منابع را مقایسه کنید و مسیر مطالعه خودتان را بسازید.
پرسش رایگان ثبت میشود و وکلای عضوِ رستان پاسخ میدهند. برای پروندهی مشخص، از وکیلِ تأییدشدهی استانِ خودتان مشاوره بگیرید.